Bài này có một cảnh báo ngay từ đầu: nếu bạn đang ở Việt Nam và muốn mua một chiếc xe ngay tuần sau, NQi GTS gần như chắc chắn không phải câu trả lời. Chúng tôi vẫn viết về nó, vì nó là mốc so sánh mà các mẫu nội địa nên bị đặt cạnh.
Hai con số của NIU
NIU đặt hai thông số ngay đầu trang NQi GTS: 110 km quãng đường và 80 km/h tốc độ tối đa, kèm mô tả là mẫu xe hoàn hảo cho đô thị.
80 km/h là con số đáng chú ý. Phần lớn xe điện đô thị dừng ở 45–70 km/h, và điều đó giới hạn chúng ở đường nội thành. Ở 80 km/h, NQi GTS đi được trên đường trục và vành đai mà không trở thành chướng ngại vật. Tại châu Âu xe này được xếp tương đương 125cc, hạng A1 — tức là cần bằng lái mô tô, không phải xe ai cũng đi được.
Còn 110 km thì, so với các mẫu Việt Nam đang bán, là con số yếu. Dat Bike Quantum S2 công bố 285 km. Yadea Vora công bố 200–280 km. VinFast Evo Grand hai pin công bố 262 km.
Nhưng NIU bán một thứ khác
Triết lý của NIU không phải là nhồi thật nhiều pin vào xe. Pin của họ tháo rời được và có tay xách — bạn rút ra, xách lên căn hộ tầng bảy, cắm sạc cạnh bàn làm việc.
Với người sống ở chung cư châu Âu hoặc chung cư Việt Nam không có ổ cắm ở hầm xe, đây là khác biệt giữa việc dùng được và không dùng được một chiếc xe điện. Nó quan trọng hơn con số quãng đường, vì 110 km đã đủ cho một tuần đi làm nội thành của hầu hết mọi người.
Phần mềm cũng là chỗ NIU dẫn trước. Ứng dụng của họ theo dõi vị trí xe, tình trạng pin, lịch sử chuyến đi và cảnh báo di chuyển bất thường — với độ hoàn thiện mà các hãng Việt Nam vẫn đang bắt kịp.
Vấn đề thật sự: mua ở đâu, sửa ở đâu
Trang toàn cầu của NIU liệt kê rất nhiều thị trường ở châu Á — Hong Kong, Indonesia, Macau, Malaysia, Nepal, Thái Lan — và Việt Nam không nằm trong danh sách đó.
Hệ quả thực tế cho người mua ở Việt Nam:
Xe về theo đường nhập khẩu tư nhân, không có bảo hành hãng.
Pin thay thế phải đặt từ nước ngoài, với chi phí vận chuyển pin lithium rất cao do quy định hàng nguy hiểm.
Không có xưởng được đào tạo để xử lý lỗi bộ điều khiển hay BMS.
Với một chiếc xe xăng, nhập tư nhân còn chấp nhận được vì thợ ngoài sửa được. Với xe điện thì không: khi bộ điều khiển hỏng, bạn cần đúng linh kiện và đúng phần mềm.
Hạng A1 ở châu Âu: một chi tiết nói lên nhiều điều
Trên trang của NIU, NQi GTS được xếp vào nhóm tương đương 125cc, hạng A1.
Đây là cách phân loại của Liên minh châu Âu, và nó có nghĩa là để lái chiếc xe này ở đó, bạn cần một giấy phép mô tô thật sự — không phải giấy phép ô tô, không phải không cần gì cả.
Điều đáng chú ý là NIU chấp nhận điều đó thay vì hạ tốc độ xuống dưới ngưỡng để dễ bán. Nhiều hãng làm ngược lại: giới hạn xe ở 45 km/h để lọt vào hạng AM dễ tiếp cận hơn, rồi bán được nhiều hơn.
Ở Việt Nam, xe máy điện có tốc độ thiết kế trên 50 km/h cũng thuộc nhóm phải đăng ký và yêu cầu người lái đủ tuổi cùng giấy phép phù hợp. Quy định cụ thể có thể được điều chỉnh, nên hãy kiểm tra hiện hành — nhưng nguyên tắc thì giống nhau ở mọi nơi: tốc độ quyết định nhóm phương tiện, và nhóm phương tiện quyết định ai được lái.
Pin tháo rời: tiêu chuẩn mà xe trong nước nên học
Pin của NIU rút ra được và có tay xách. Đó là thiết kế trung tâm chứ không phải tính năng phụ.
Hãy nghĩ về một toà chung cư điển hình ở Hà Nội hoặc TP.HCM. Hầm xe thường không có ổ cắm cho cư dân, và nếu có thì ban quản lý cũng thường hạn chế sau các vụ cháy được đưa tin. Nghĩa là với một chiếc xe pin liền khối, bạn không có cách nào sạc.
Với pin tháo rời, bài toán biến mất: bạn rút một viên nặng vài ki-lô-gam, xách lên căn hộ, cắm sạc cạnh bàn ăn.
Tin tốt là các hãng Việt Nam đã đi theo hướng này — VinFast dùng pin tháo rời trên dòng Evo, Yadea có bản hai pin cho VoltGuard. Nhưng NIU đã làm điều đó từ hơn mười năm trước, và mức độ hoàn thiện của cơ cấu khoá pin trên xe họ vẫn là chuẩn mực.
Vậy vì sao vẫn đọc bài này
Vì NQi GTS cho thấy một chiếc xe điện đô thị hoàn chỉnh trông như thế nào, và nó đặt ra tiêu chuẩn mà bạn nên dùng khi đi xem xe trong nước: pin có tháo mang lên nhà được không, ứng dụng có thực sự làm được gì không, và xe có chạy nổi 80 km/h khi cần không.
Chấm 7,4. Chiếc xe xứng đáng hơn con số đó — nhưng điểm ở Pinwheel chấm cho thứ bạn mua được và nuôi được, không chấm cho bảng thông số.
Nhìn tận mắt
